به محفل ریاضی ایرانیان خوش آمدید! لطفا برای استفاده از تمامی امکانات عضو شوید
ارسال شده اردیبهشت ۲۶, ۱۴۰۰ در مطالب ریاضی توسط UnknownUser (1,608 امتیاز)
ویرایش شده مرداد ۸, ۱۴۰۰ توسط UnknownUser
910 بازدید

به نام خدا

مجموع ارقام یک عدد طبیعی مثل $n$، برابر است با:

$$-9 \cdot\sum_{i=1}^{\left \lfloor {\log_{10}^n} \right \rfloor} \left \lfloor {\frac{n}{10^i}} \right \rfloor +n$$

در این مطلب می‌خواهم این فرمول را اثبات کنم و ببینیم که اصلاً این فرمول چگونه به‌دست آمده‌است؟


اثبات:

باقیماندهٔ تقسیم یک عدد مانند $a$ بر یک عدد دیگر مانند $b$، برابر است با: $a-b\left \lfloor {\frac{a}{b}} \right \rfloor$. که یک کاربردش این‌است که رقم یکان یک عدد مانند $n$ برابر است با: $n-10\left \lfloor {\frac{n}{10}} \right \rfloor$. از همین ایده می‌توانیم استفاده کنیم و هر رقم دلخواهی را از هر عددی بیرون بکشیم. برای نمونه در عدد $123$ رقم دهگان برابر است با: $\left \lfloor {\frac{123}{10}} \right \rfloor-10\left \lfloor {\frac{123}{100}} \right \rfloor$؛ چون $n-10\left \lfloor {\frac{n}{10}} \right \rfloor$ یک رقم سمت راست می‌شود و $n-100\left \lfloor {\frac{n}{100}} \right \rfloor$ دو رقم سمت راست می‌شود. تفاضل این دو می‌شود دو رقم سمت راست که رقم آخر از سمت راست صفر شده‌است و از نظر ساده‌سازی عبارت‌ها داریم:

$$ \Big(n-100 \left \lfloor \frac{n}{100} \right \rfloor \Big)- \Big(n-10 \left \lfloor \frac{n}{10} \right \rfloor \Big)=10 \left \lfloor \frac{n}{10} \right \rfloor -100 \left \lfloor \frac{n}{100} \right \rfloor$$

برای رها شدن از صفر اضافی و تنها داشتن رقم دوم از سمت راست، کافی‌است یک تقسیم بر ۱۰ نیز بیفزائیم، پس داریم:

$$\left \lfloor \frac{n}{10} \right \rfloor -10\left \lfloor \frac{n}{100} \right \rfloor$$

که در بالا به جای $n$ گذاشته‌بودیم $123$. به هر حال برای هر رقمی به روش مشابه باید سریع به ذهن‌تان برسد که ریتم یکسانی هم دارد. پس در کل جمع رقم‌های عدد $n$ به شکل زیر نیز نوشته می‌شود:

$$\left \lfloor \frac{n}{10^{ \left \lfloor \log_{10}^n \right \rfloor }} \right \rfloor + \Big(\sum_{i=1}^{ \left \lfloor \log_{10}^{n} \right \rfloor -1} \big( \left \lfloor \frac{n}{10^i} \right \rfloor -10 \left \lfloor \frac{n}{10^{i+1}} \right \rfloor \big) \Big)+ \Big(n-10 \left \lfloor \frac{n}{10} \right \rfloor \Big)$$

که به‌عبارت زیر ساده می‌شود:

$$-9 \cdot\sum_{i=1}^{\left \lfloor {\log_{10}^n} \right \rfloor} \left \lfloor {\frac{n}{10^i}} \right \rfloor +n$$


البته در آخر باید ذکر کنم که من این اثبات را از پاسخ آقای دکتر @AmirHosein در این لینک برداشته‌ام.

دارای دیدگاه اردیبهشت ۲۶, ۱۴۰۰ توسط ناصر آهنگرپور (2,222 امتیاز)
بسیار عالی و آموزنده بود. پاسخ زیبای دکتر @AmirHosein در لینک فوق نیز جای تشکر دارد که در اینجا کارساز بود.
این چرخ فلک که ما در او حیرانیم<br> فانوس خیال از او مثالی دانیم<br> خورشید چراغ دان و عالم فانوس<br> ما چون صوریم کاندرو حیرانیم
...