به محفل ریاضی ایرانیان خوش آمدید! لطفا برای استفاده از تمامی امکانات عضو شوید
+1 امتیاز
212 بازدید
در دانشگاه توسط M.SH (286 امتیاز)
برچسب گذاری دوباره توسط AmirHosein

اگر $f(x,y)=\int_x^ye^{\cos t}dt$، مشتق $f_x(x,y)$ را به دست آورید.

باسلام. من نوشتم اما حس می‌کنم اشتباهه. چیزی که من نوشتم اینه که: از آنجایی که مشتق انتگرال می‌شود خودِ تابع جلو انتگرال، من هم همین را نوشتم و با جایگذاری کران‌ها به صورت $f(x,y)= e^{\cos y} - e^{\cos x} $ و حالا از همین نسبت به $x $ مشتق گرفتم، که شده $f_x(x,y)=\sin xe^{\cos x}$.

ممنون می‌شوم که راهنمایی‌ام کنید، و اینکه آیا این صحیح هست؟

1 پاسخ

0 امتیاز
توسط AmirHosein (19,718 امتیاز)

چیزی که نیاز دارید قانون لایب‌نیتز برای مشتق‌گرفتن از انتگرال است. به فرض تابع‌های $a(x)$ و $b(x)$ تابع‌هایی کراندار و مشتق‌پذیر باشند و $a(x)<b(x)$، و همینطور تابعِ $f(x,t)$ تابعی دو متغیره و دارای مشتق پاره‌ای (مشتق جزئی) نسبت به $x$، در اینصورت داریم:

$$\frac{d}{dx}\big(\int_{a(x)}^{b(x)}f(x,t)dx\big)=f\big(x,b(x)\big)\frac{d}{dx}b(x)-f\big(x,a(x)\big)\frac{d}{dx}a(x)+\int_{a(x)}^{b(x)}\frac{\partial}{\partial x}f(x,t)dt$$

توجه کنید که جایگذاری‌ها در متغیرِ $t$-ِ تابعِ $f$ انجام‌شده‌اند نه در متغیرِ $x$-ِ آن! بعلاوه توجه کنید که مشتق‌ها همگی مشتق ساده هستند نه پاره‌ای به جز آخرین مشتق در داخل انتگرال در سمت راست فرمول.

الآن بیاییم سراغ پرسش شما. چون حرفی از $y$ نه به عنوان متغیر انتگرال و نه به عنوان متغیر مشتق زده‌نشده‌است پس در واقع می‌توانید خیلی راحت آن را به چشم یک پارامتر ببینید و اصلا بنویسید $f(x)=\int_x^ye^{\cos t}dt$. در هر صورت پاسخ فرقی نخواهد کرد. برای $\frac{\partial}{\partial x}f(x,y)$ که همان $\frac{d}{dx}f(x)$ است داریم:

\begin{align} \frac{\partial}{\partial x}f(x,y) &= e^{\cos y}\frac{d}{dx}(y)-e^{\cos x}\frac{d}{dx}(x)+\int_x^y\frac{\partial}{\partial x}(e^{\cos t})dt\\ &= e^{\cos y}(0)-e^{\cos x}(1)+\int_x^y(0)dt\\ &= -e^{\cos x} \end{align}

پس بله، پاسخ خودتان اشتباه است. توجه کنید که اشتباه‌های شما اینها هستند:

  1. در جلوی جایگذاری کران‌ها مشتقِ کران‌ها را باید ضرب می‌کردید،
  2. فقط جمله‌های جایگذاری کران‌ها نیستند بلکه مشتق داخل انتگرال هم ممکن است سهم داشته‌باشد،
  3. چرا بعد از محاسبه، یک بار دوباره مشتق بگیرید؟ مگر مشتق دوم خواسته شده‌است؟
این چرخ فلک که ما در او حیرانیم<br> فانوس خیال از او مثالی دانیم<br> خورشید چراغ دان و عالم فانوس<br> ما چون صوریم کاندرو حیرانیم
...