به محفل ریاضی ایرانیان خوش آمدید! لطفا برای استفاده از تمامی امکانات عضو شوید
0 امتیاز
499 بازدید
در دانشگاه توسط Az88 (16 امتیاز)
$\sum_{m,n}^{\infty}\frac{1}{m^2+n^2}$

آیا این سری همگراست یا واگرا اگر واگراست، ثابت کنید و چنانچه همگراست، مقدار حدی سری را به دست آورید.

1 پاسخ

0 امتیاز
توسط قاسم شبرنگ (4,161 امتیاز)

سوال را در حالت کلی بررسی می کنیم:

$ \sum_{m=1}^ \infty \sum_{n=1}^ \infty \frac{1}{m^p+n^k}= \sum_{m=1}^{[m^ \frac{p}{k} ]} \sum_{n=1}^ \infty \frac{1}{m^p+n^k}+\sum_{n=1}^ \infty \sum_{m=1}^{[n^ \frac{k}{p} -1]} \frac{1}{m^p+n^k}$

(توجه شود که $[]$ تا پایان اثبات در مکانهای مربوط به سیگمای سمت چپ تابع کف است و در مکانهای مربوط به سیگمایسمت راست تابع سقف).

حالا برای اندیسهای سیگمای سمت چپ با توجه به اینکه $m^p \geq n^k$ و در سیگمای سمت راست با توجه به اینکه $n^k \geq m^p$ پس:

$ \frac{1}{2} \sum_{m=1}^ \infty \sum_{n=1}^{[m^ \frac{p}{k} ]} \frac{1}{m^p} \leq \sum_{m=1}^ \infty \sum_{n=1}^{[m^ \frac{p}{k} ]}\frac{1}{m^p+n^k} \leq \sum_{m=1}^ \infty \sum_{n=1}^{[m^ \frac{p}{k} ]}\frac{1}{m^p}$

$ \frac{1}{2} \sum_{n=1}^ \infty \sum_{m=1}^{[n^ \frac{k}{p} -1]}\frac{1}{n^k} \leq \sum_{n=1}^ \infty \sum_{m=1}^{[n^ \frac{k}{p} -1]}\frac{1}{m^p+n^k} \leq \sum_{n=1}^ \infty \sum_{m=1}^{[n^ \frac{k}{p} -1]}\frac{1}{n^k}$

از طرفی دیگر:

$\sum_{m=1}^ \infty \sum_{n=1}^{[m^ \frac{p}{k} ]} \frac{1}{m^p}= \sum_{m=1}^ \infty \frac{[m^ \frac{p}{k} ]}{m^ \frac{p}{k} } \wedge \sum_{n=1}^ \infty \sum_{m=1}^{[n^ \frac{k}{p}-1 ]} \frac{1}{n^k}= \sum _{n=1}^ \infty \frac{[n^ \frac{p}{k}-1 ]}{n^ \frac{p}{k} } $

پس چون $ 0<a_{m,n}= \frac{1}{m^p+n^k} $ در تساوی اول اثبات سمت چپ تساوی همگراست اگر و تنها اگر دوسری سمت راست همگرا باشند و تساویهای بعدی و آزمون مقایسه وخواص سری $ \sum \frac{1}{n^s} $ نشان میدهد سری همگراست اگر و تنها اگر:

$p- \frac{p}{k}=p(1- \frac{1}{k} )>0 \wedge k- \frac{k}{p}=k(1- \frac{1}{p} )>1 \Leftrightarrow \frac{1}{p} + \frac{1}{k} <1$

حالا در این مثال سری همگرا نیست زیرا:

$ \frac{1}{p}+ \frac{1}{k}= \frac{1}{2} + \frac{1}{2} =1 $

$ \Box $

ریاضیدان، کسی است که شباهت ها را بین قضایا دریابد. ریاضیدان بهتر کسی است که بتواند شباهت بین برهان ها را ببیند. بهترین ریاضیدان کسی است که بتواند به شباهت بین نظریه ها توجه کند. و می توان تصور کرد که ریاضیدان نهایی کسی است که بتواند شباهت بین شباهت ها را مشاهده کند.
...